alt

Siblings- «Ο αδερφός μου, Η αδερφή μου, Ο εαυτός μου... »

Το να είσαι ο αδερφός ενός παιδιού με αναπτυξιακή διαταραχή, είναι ένας τρόπος ζωής - όχι μία «φάση» ζωής... Είναι ένας μαραθώνας - όχι αγώνας 100 μέτρων. Για να τρέξεις σε ένα μαραθώνα, χρειάζεσαι καθημερινή προπόνηση...

  Στο πλαίσιο του οικογενειακού συστήματος, η σχέση μεταξύ των αδερφών είναι ιδιαίτερη και καθοριστικής σημασίας για την ψυχοκοινωνική και συναισθηματική ανάπτυξή τους και είναι αυτή που ίσως έχει την μεγαλύτερη διάρκεια συγκριτικά με όλες τις υπόλοιπες μορφές ανθρώπινης σχέσης. Πιο συγκεκριμένα, ο χρόνος που περνούν τα αδέρφια αλληλεπιδρώντας και παίζοντας ιδίως κατά την παιδική ηλικία είναι πολύ περισσότερος σε σχέση με την αλληλεπίδραση που πραγματοποιείται ακόμη και μεταξύ του γονέα και του παιδιού.

Από την άλλη πλευρά, είναι πολύ σημαντικό να αναφερθεί το ζήτημα των ψυχοκοινωνικών και συναισθηματικών δυσκολιών και των επιπτώσεων που ενδέχεται να βιώνουν τα παιδιά των οποίων ο μεγαλύτερος ή ο μικρότερος αδερφός είναι διαγνωσμένος με Αυτισμό στο πλαίσιο αυτής της σχέσης. Ειδικότερα, η δημιουργία σχέσης και η δημιουργία ενός υγιούς δεσμού μεταξύ δυο αδελφών καθίσταται αρκετά δύσκολη μιας και τα απαραίτητα «συστατικά» για μια ανάλογη διεργασία όπως η αντίληψη και η κατανόηση των συναισθημάτων των άλλων, η αμοιβαιότητα κατά την επικοινωνιακή πράξη (διάλογος, παιχνίδι), η ικανότητα για πρόσκληση σε μια επικοινωνιακή πράξη, η ικανότητα διαπραγμάτευσης και συμβιβασμού, η ικανότητα εκδήλωσης στοργής είναι στοιχεία που παρουσιάζουν σοβαρές ελλείψεις στην περίπτωση του Αυτισμού και για τις οποίες ελλείψεις τα αδέλφια των παιδιών αυτών δεν είναι συχνά ενήμερα.

Επιπρόσθετα, η ίδια η συμπεριφορά ενός αυτιστικού ατόμου μπορεί να σταθεί αποτρεπτικός και ανασταλτικός παράγοντας για την δημιουργία γεφυρών επικοινωνίας μεταξύ των αδερφών προκαλώντας συχνά αρνητικά συναισθήματα και απομόνωση στα μεγαλύτερα ή μικρότερα αδέρφια. Τα έντονα και απότομα ξεσπάσματα, οι στερεοτυπίες και οι έμμονες ενασχολήσεις με το περιορισμένο ρεπερτόριο ενδιαφερόντων, η απουσία λόγου είναι δυνατόν να αποτελέσουν σοβαρά εμπόδια στην εκάστοτε προσπάθεια επικοινωνίας μιας και αποτελούν καταστάσεις δύσκολες προς διαχείριση.

Όλα αυτά με την σειρά τους και σε συνδυασμό με την απόκρυψη της αλήθειας (ή την μερική αποσιώπηση) επηρεάζουν σοβαρά τον τρόπο αντίληψης της κατάστασης από την πλευρά του τυπικά αναπτυσσόμενου παιδιού και οδηγούν σε σύγχυση.

Είναι ιδιαίτερα σημαντική η υποστηρικτική εργασία με τα αδέρφια των παιδιών αυτών καθώς και η ενίσχυση και η υποβοήθησή τους τόσο από ειδικούς όσο και κυρίως από την ίδια την οικογένεια στην ανάπτυξη μιας θετικής και εποικοδομητικής σχέσης μεταξύ των αδερφών και στην επιτυχή διαχείριση όποιων αρνητικών συναισθημάτων που μπορεί να βιώνει σε σχέση με τον/την αδελφό/ή του με Αυτιστική διαταραχή.

Για να καταστεί δυνατή η αδελφική σχέση είναι σημαντικό από την πλευρά των γονέων και των ειδικών να αναγνωρίζεται ξεκάθαρα και να επικυρώνεται η θέση του αδελφού στο οικογενειακό σύστημα, χωρίς να επιβαρύνεται με τον ρόλο του αποκλειστικού παιδαγωγού-φροντιστή, χωρίς να αγνοούνται τα συναισθήματά του ενώ ταυτόχρονα να παρέχεται η κατάλληλη ενημέρωση για το περιεχόμενο της εν λόγω διαταραχής έτσι ώστε να φωτιστούν διαφορετικά οι εκάστοτε «περίεργες» και δυσνόητες συμπεριφορές του Αυτιστικού παιδιού.

Σε τι βοηθά η συμμετοχή του αδελφού στην ψυχο-εκπαιδευτική διεργασία

Είναι πολύ σημαντικό τα αδέλφια παιδιών με Αυτισμό να είναι μέτοχοι στην ψυχο-εκπαιδευτική προσπάθεια:

ΓΙΑ ΛΟΓΟΥΣ ΣΥΝΑΙΣΘΗΜΑΤΙΚΟΥΣ

Αποφεύγεται το συναίσθημα της απομόνωσης.

Περιορίζεται η εντύπωση ότι η οικογένεια και οι ειδικοί ασχολούνται αποκλειστικά με το άλλο παιδί.

ΠΡΕΠΕΙ

Οι γονείς να αφιερώνουν ιδιαίτερο, ξεχωριστό χρόνο με το μεγαλύτερο ή μικρότερο αδερφό του αυτιστικού παιδιού όπου θα έχει την αίσθηση αλλά και την επικύρωση του γεγονότος ότι είναι και αυτό στο επίκεντρο της προσοχής.

ΓΙΑ ΛΟΓΟΥΣ ΠΡΑΚΤΙΚΟΥΣ

Ενημέρωση για τις εκπαιδευτικές παρεμβάσεις.

ΓΕΝΙΚΕΥΣΗ

Δίδεται η δυνατότητα εφαρμογής των εν λόγω παρεμβάσεων και σε χώρους άλλους όπως στο σπίτι, στην παιδική χαρά ή οπουδήποτε αλλού.

Eγγραφή στο Newsletter